Ayvalık, Balıkesir ili Türkiye’nin kuzey Ege kıyısında yer alan tarihi bir ilçedir. Bölgenin tarihi, antik dönemlere uzanır ve Osmanlı İmparatorluğu döneminde önemli bir liman kenti olarak gelişmiştir .Antik Dönem ve Erken YerleşimlerAyvalık ve çevresi, MÖ 1500’lerde Aiol kavimlerinin yerleşimine sahne olmuştur. İÖ 330-30 yılları arasında Makedonyalılar, MS 30-395 arası Romalılar ve 395-1453 arası Bizanslılar hakimiyet kurmuştur. Antik çağda “Kidonia” olarak bilinen bölge, yabani ayva anlamına gelen bir isim taşımaktaydı .
Osmanlı Dönemi ve Kuruluş
Ayvalık’ın bugünkü yapısı 1430-1440 yıllarında Osmanlılar tarafından limana hakim bir tepe üzerine kurulmuştur. Fatih Sultan Mehmet’in Midilli’yi fethetmesiyle korsanlık sona ermiş, adalardan gelen halk Ayvalık ve Cunda’ya yerleşerek balıkçılıktan sanayi ve ticarete geçmişlerdir. 1770’lerden itibaren Rum nüfusu artmış, 1772’de ilk kez Osmanlı fermanında adı geçmiş ve 1789’dan itibaren gayrimüslimlere özerklik tanınmıştır .19. Yüzyıl ve Özerklik1821 Yunan ayaklanmasına kadar özerk kalan Ayvalık, ayaklanma sonrası boşaltılmış ve 1840’ta Karesi Sancağı’na bağlı ilçe yapılmıştır. Rum ve Türkler uzun süre iç içe yaşamış, zeytinyağı ve sabun gibi sanayilerle zenginleşmiştir.Kurtuluş Savaşı ve Cumhuriyet Dönemi29 Mayıs 1919’da Yunan işgaline uğrayan Ayvalık’ta Yarbay Ali Bey ilk kurşunu sıkmıştır. Büyük Taarruz sonrası 15 Eylül 1922’de kurtarılmış, nüfus mübadelesiyle demografik değişim yaşanmıştır. Bugün tarihi Rum evleri ve taş sokaklarıyla korunan bir turizm merkezi olarak öne çıkmaktadır.